Matka to pierwszy człowiek, który daje nam poczucie bezpieczeństwa. Ale co, jeśli ta matka patrzy na dziecko nie jako na osobę, ale jako na odbicie siebie? Co, jeśli jej miłość zależy od tego, na ile dziecko odpowiada jej marzeniom? To narcystyczna matka. Może być troskliwa na людях i dewastująca naodwrót. Może dusić swoją «poświęceniem» lub chłodnie ignorować. Dzieci takich matek dorastają z poczuciem, że nigdy nie będą dostatecznie dobre. Ale tę traumę można pokonać. Opowiadamy, jak rozpoznać narcystyczną matkę i jak uzdrawiać.

Jak rozpoznać narcystyczną matkę

Narcystyczna matka niekoniecznie krzyczy i bije. Często działa subtelniej. Objawy: stale mówi o swoich ofiarach («tyle dla ciebie zrobiłam»); zazdroszcza sukcesom dziecka (zwłaszcza córki); używa dziecka jako terapeuty (żali się mężowi, życiu); narusza granice (czyta dziennik, wchodzi bez zapowiedzi); krytykuje wygląd, wybór zawodu, partnera; nie potrafi cieszyć się osiągnięciami dziecka bez odniesienia do siebie («to dzięki moim genomom»); obniża wartość uczuć dziecka («jesteś zbyt wrażliwy», „nie wymyślaj” ). Dziecko takiej matki nigdy nie czuje bezwarunkowej miłości — miłość należy zdobyć, być wygodnym, utalentowanym, posłusznym.

Rodzaje narcystycznych matek

Psycholodzy wyróżniają kilka typów. Matka-pogłotnik: uważa dziecko za swoje przedłużenie, nie pozwala mu się oddzielić, kontroluje każdy krok, nawet w wieku dorosłym. Matka-ignorantka: jest zimna, emocjonalnie niedostępna, zajęta swoją karierą lub kochankami. Dziecko czuje się niepotrzebne. Matka-"społeczny narcysta": wyświadcza sukcesy dziecka, aby zdobyć pochwałę sobie. W przypadku porażek surowo karze. Matka-"ofiara": stale choruje, cierpi, manipuluje poczuciem winy ("wyrwiesz mnie z grobu"). Wszystkie te typy wyrządzają szkodę, ale w inny sposób.

Dzieci narcystycznych matek: w co dorastają

Scenariusze są różne. Dziecko może stać się przytłoczonym, lękliwym, perfekcjonistą ("muszę być idealny, aby mnie kochali"). Może stać się współzależnym: całe życie szukać aprobaty, tolerować abuserów. Może sam stać się narcystą — powtarzając model matki. Może wstać w opór i wycofać się w pełnej izolacji. Wspólne — niska samoocena, problemy z zaufaniem, brak umiejętności mówienia "nie", chroniczne poczucie winy. Często rozwijają depresje, RPP, choroby autoimmunologiczne (psychosomatyka).

Jak pokonać wpływ narcystycznej matki w wieku dorosłym

Pierwszym krokiem jest przyznanie, że jest problem. Nie usprawiedliwiać matki: "żeby cię lepiej". Drugi - przestać oczekiwać od niej miłości i akceptacji. Nie dostaniesz tego, co nie dane. Trzeci - wybudować dystans. Może to być przeprowadzka, ograniczenie komunikacji do minimum, "dieta informacyjna" (nie opowiadanie o życiu osobistym). Czwarty - pracować z terapeutą (lepiej z tym, kto specjalizuje się w traumie dziecięcej). Metody: EMDR, schematerapia, KPT. Piąty - uczyć się troszczyć się o siebie, przestać szukać aprobaty.

Techniki samopomocy

Prowadzenie dziennika. Zapisuj, w jakie momenty czujesz się winny, wstydliwy. Zadawaj sobie pytanie: "Czy to rzeczywista wina czy narzucona?". Praktyka "wewnętrzny rodzic": wyobraź sobie, że rozmawiasz z sobą małym. Co byś powiedział sobie? "Nie jesteś winny, jesteś dobry". Technika "stop": gdy matka zaczyna manipulować, powiedz mentalnie "stop" i przełącz się. Afirmacje: "Mam prawo do swojego życia". Ważne jest również uczenie się mówienia "nie" bez wymówek.

Proszczynanie: czy należy przepraszać narcystyczną matkę

Proszczynanie nie jest obowiązkowe. Nie jesteś zobowiązany do przebaczenia temu, kto się nie wypraszony. Proszczynanie jest dla ciebie, aby usunąć ciężar. Ale wielu psychologów uważa, że najpierw należy przeżyć gniew, a przebaczenie może przyjść (lub nie przyjść) później. Nie zmuszaj się. Ważniejsze jest zaakceptowanie, że matka się nie zmieni i przestać oczekiwać od niej miłości.

Co zrobić, jeśli czujesz w sobie narcystyczne cechy wobec swoich dzieci

Możesz bać się powtórzenia losu. Jeśli rozpoznajesz siebie w opisie, nie panikuj. Osowiedzenie to już połowa leczenia. Skieruj się do terapeuty. Uczyń się chwalić dziecko bez "ale" ("jesteś młody, ale mógłbyś lepiej"). Słuchaj jego uczuć, nie obniżaj ich wartości. Przepraszaj, gdy popełnisz błąd. Pamiętaj: nie jesteś zobowiązany być idealną matką, wystarczy "dostatecznie dobra".

Przykłady z życia: jak dorosłe dzieci pokonują traumę

Marina, 32 lata: "Przeprowadziłam się do innego miasta i ograniczyłam kontakt do jednego telefonu na miesiąc. Czułam ulgę. Teraz uczę się mówić "nie" bez poczucia winy". Aleksey, 45 lat: "Zrozumiałem, że całe życie szukałem aprobaty szefów. Po terapii zwolniłem się i otworzyłem swoje własne przedsiębiorstwo. Komunikuję się z mamą, ale nie oczekuję od niej pochwał". Elena, 28 lat: "Zakazałam matce komentować moją wygląd. Złościła się, ale wytrzymałam. Teraz komunikujemy się lepiej - zrozumiała granice".

Pokonanie wpływu narcystycznej matki to maraton, a nie sprint. Ale jest to możliwe. Najważniejsze jest przestać oczekiwać, że matka się zmieni i zacząć zmieniać swoje życie. Jesteś godny miłości nie za coś, a po prostu dlatego, że jesteś. I tę miłość możesz dać sobie sam.

Permanent link to this publication: